”Geloof niet alles wat je denkt.”

“Anja, mijn hoofd maakt de laatste paar weken overuren. Als ik naar bed ga lig ik soms nog uren wakker voor ik in slaap val. ´s Morgens word ik steeds vroeger wakker en ook dan staan mijn radars direct aan. Ik merk dat de vermoeidheid toeneemt en dat ik geen leuk mens meer ben voor mijn omgeving. Ik krijg het ook niet voor elkaar om mijn hoofd uit te zetten. Normaal lukt dat wel tijdens sporten of kletsen met vriendinnen, maar ik merk dat ik geen energie meer heb om te sporten of af te spreken. Kunnen we binnenkort even een bakkie doen?”

Dit verhaal is niet uniek. Veel van mijn gesprekken met cliënten gaan hierover. Soms helpt het in een gesprek om inzichtelijk te maken wat de oorzaak is, soms is de oorzaak bekend en is het belangrijk om op zoek te gaan naar een manier om ervoor te zorgen dat het hoofd geen overuren meer maakt.

In deze blog wil ik jullie inzicht geven in hoe het in je hoofd kan werken wanneer je gedachten de leiding nemen.

Gedachten:

Heel vaak zijn het je eigen gedachten die ervoor zorgen hoe jij je voelt. Kijk je ergens naar uit, dan ben je blij. Zie je ergens tegenop, dan ben je misschien zenuwachtig, somber of gespannen.

Gedachten ontstaan niet zomaar. Die ontstaan naar aanleiding van een gebeurtenis. Je maakt je zorgen over iets of om iemand omdat er iets is voorgevallen. Bijvoorbeeld, het bedrijf waarin je werkt gaat failliet, je maakt je zorgen over je toekomst. Of een goede vriend of vriendin heeft je verteld dat ze ernstig ziek is, je maakt je zorgen over haar of hem en over het gezin.

Gebeurtenis:

Een gebeurtenis is altijd een feitelijke situatie waar geen interpretaties aan te pas komen. Soms gebeurt iets totaal onverwachts en soms weet je dat er iets aan zit te komen. Gebeurtenissen zijn er de hele dag door, soms voorspelbaar, soms totaal niet, soms belangrijk soms helemaal niet.

Wat je niet altijd beseft, is dat je al snel een eigen gedachte hebt bij een gebeurtenis. De feitelijke situatie wordt al snel een situatie waarbij jouw gedachten een rol spelen. Bijvoorbeeld, er rijdt een ambulance voorbij met zwaailicht en sirene. Een feitelijke situatie. De één denkt, als er maar niemand in ligt die ik ken, diegene maakt zich zorgen en voelt spanning in zijn of haar lijf. Een ander denkt misschien, wat rijdt die chauffeur onverantwoord hard, ergert zich en maakt zich boos.

Je eigen interpretaties zijn bepalend als het gaat over het ontstaan van jouw gedachten.

Gevoel:

Gedachten zijn bepalend hoe jij je voelt. Bij iedere gedachte hoort een gevoel. Primaire gevoelens zijn blij, boos, verdriet en angst, welke je ook echt voelt in je lichaam.

Een mooi voorbeeld vind ik altijd de impact van Social Media. Je hebt iemand geappt, of iets gepost op FB, Insta of waar dan ook en de persoon die eigenlijk altijd snel reageert, doet dat nu niet. Het blijft stil, geen antwoord, geen duimpje. Je ziet wel dat diegene online is geweest / je bericht heeft gelezen…..

Wanneer je de begrippen van hierboven projecteert op het Social Media voorbeeld zie je dit gebeuren:

De gebeurtenis is je berichtje en de constatering dat er geen reactie komt. Je gedachten kunnen alle kanten opgaan. Waarom reageert hij/zij niet? Hij/zij reageert altijd, heb ik misschien iets verkeerds geschreven? Heb ik deze week misschien iets verkeerd gezegd? Hij/zij is vast druk, antwoord komt vast nog wel….Je kunt naar aanleiding van deze gebeurtenis verschillende gedachten hebben.

Deze gedachten hebben invloed op je gevoel. Onrustig, omdat je niet goed weet waarom er geen reactie is en je blijft misschien wel de hele dag checken of er al een reactie is. Verdrietig, omdat je nu juist die reactie van diegene nodig had. Onzeker, omdat je denkt dat je iets verkeerds hebt gedaan/gezegd of geschreven. Hij/zij is tenslotte online geweest en heeft het wel gelezen.

Gedachten en gevoelens kunnen in bepaalde situaties lang aanhouden. Zijn beiden positief, dan geeft het energie. Zijn beiden negatief, dan kost het je energie.

Gedrag:

Hoe jij je voelt, vertaalt zich in bepaald gedrag. Gedrag is vaak wat anderen zien.

Voel jij je somber, verdrietig, onrustig, onzeker, verliefd of blij, dan merkt je omgeving dat. Je bent misschien wel heel druk, omdat je blij bent, je huilt veel omdat je je verdrietig voelt, je reageert geïrriteerd op je omgeving, omdat je misschien moe bent of bezorgd. Je komt de deur niet meer uit omdat je je somber voelt.  Je stopt je mond vol met te veel suikers en vetten omdat je je machteloos of boos ergens over voelt.

Gevolg:

Gedrag dat als negatief wordt ervaren, kan gevolgen hebben. Bijvoorbeeld als je afwezig bent, omdat jij je zorgen maakt om iets of iemand dan kun je informatie missen in meetings die belangrijk kan zijn. Maar ook binnen je gezin of vrienden groep kan afwezig of somber gedrag gevolgen hebben. Men vindt je misschien ongeïnteresseerd of chagrijnig en vraagt zich af wat er aan de hand is. Men gaat je mogelijk vermijden, omdat je niet meer de persoon bent die ze kenden voor je dit gedrag liet zien. Binnen het gezin ontstaan mogelijk spanningen omdat je gedrag niet meer geaccepteerd wordt. Je wordt zwaarder, omdat je je verliest in eten.

Een nieuwe gebeurtenis wordt door de gevolgen van je gedrag geboren… en zo wordt de cirkel weer rond, maar niet doorbroken.

Als je snapt dat de elementen, gedachten, gevoelens, gedrag en gevolg met elkaar in verbinding staan en je bent in staat de cirkel voor jezelf rond te maken, door terug te kijken en betekenis te geven aan deze woorden, dan heb je zicht op je wat er bij jou speelt.

Misschien ben je zelf ook in staat om invloed uit te oefenen over je eigen gedachtes, dat zou mooi zijn. Dan zul je merken dat alles wat daaraan vast zit ook verandert.

Helaas komt het ook voor dat je gedachten niet gekeerd krijgt. T

ussen zelf gedachten kunnen keren en professionele hulp zoeken in de vorm van een psycholoog, zit vaak een groot gat.

In mijn volgende blog wil ik jullie meer vertellen over gedachten, welke soorten zijn er, hoe je de verschillende soorten herkent en welke manieren zijn er om je gedachten te keren.

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin